ΕΝΟΧΟΣ ΚΡΙΘΗΚΕ Ο RADOVAN KARADŽIĆ

της Θεοδώρας-Ηλιάνας Παπαχαραλάμπους

Στις 24 Μαρτίου του 2016, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για την Πρώην Γιουγκοσλαβία (I.C.T.Y.)  καταδίκασε τον πρώην Πρόεδρο της Σερβικής Δημοκρατίας   -ένα από τα δύο συστατικά μέρη της Βοσνίας Ερζεγοβίνης που βρισκόταν τότε σε εμφύλιο πόλεμο- Radovan Karadžić. Σαφέστερα το Δικαστήριο τον έκρινε ένοχο για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας (εξόντωση, φόνος, διώξεις, απάνθρωπες πράξεις, μετακίνηση δια της βίας) και εγκλήματα πολέμου (φόνος, ομηρία, τρομοκράτηση του πληθυσμού του Σεράγεβο). Σκόπιμο κρίνεται να αναφερθούν ορισμένες πληροφορίες για τον κατηγορούμενο και τα πραγματικά στοιχεία της υπόθεσης.

Ο Radovan Karadžić υπήρξε συνιδρυτής του Σερβικού Δημοκρατικού Κόμματος (Srpska Demokratska Stranka) στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη το 1989, το οποίο αποσκοπούσε στη συσπείρωση της σερβοβοσνιακής κοινότητας. Ύστερα από τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας η σερβική κοινότητα υποστήριζε τη συνέχιση της ένωσης με τη Γιουγκοσλαβία, ενώ το 1991 το κόμμα του Karadžić οργάνωσε τις «Αυτόνομες Επαρχίες των Σέρβων». Εν συνεχεία, στις αρχές του έτους 1992, η Συνέλευση των Σερβοβοσνίων -που είχε ιδρυθεί το 1991 με σκοπό την εκπροσώπησή τους για το μέλλον της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης- ανακήρυξε τη «Σερβική Δημοκρατία της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης» χωρίς, όμως, να επιτύχει τη διεθνή της αναγνώριση. Τα γεγονότα εκτυλίχθηκαν ραγδαίως με τη διενέργεια δημοψηφίσματος για την ανεξαρτησία της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης και το αποτέλεσμα ήταν υπέρ της απόσχισης από τη Γιουγκοσλαβία. Αξιοσημείωτο είναι δε ότι η σερβική κοινότητα απείχε από τη ψηφοφορία, η οποία τασσόταν εμφανώς υπέρ της συνέχισης της ένωσης με τη Γιουγκοσλαβία. Εν τέλει, τον Απρίλιο του 1992, το κράτος αναγνωρίστηκε ως ανεξάρτητο από τον ΟΗΕ. Υπό την ηγεσία του Karadžić, ως πολιτικού ηγέτη των Σερβοβόσνιων, διεπράχθη γενοκτονία στη Σρεμπρένιτσα το 1995.

Όσον αφορά την απόφαση του Δικαστηρίου, επεσήμανε ότι το 1995 οι Σερβοβοσνιακές δυνάμεις εκτέλεσαν στη Σρεμπρένιτσα 8.000 μουσουλμάνους άνδρες που είχαν καταφύγει εκεί λόγω του εμφυλίου πολέμου και στη συνέχεια προέβησαν σε μαζική ταφή τους. Ο Karadžić είχε τη δυνατότητα να σταματήσει τη γενοκτονία, αντ’ αυτού διέταξε τη μεταφορά κρατουμένων στον τόπο της εκτέλεσης. Υποστηρίζεται, μάλιστα, ότι οι συγκεκριμένες ενέργειες εντάσσονταν σε μια ευρύτερη προσπάθεια εξόντωσης όλων των αρτιμελών μουσουλμάνων, Κροατών και άλλων μειονοτήτων στις περιοχές αυτές. Επιπροσθέτως, απηλλάχθη από την κατηγορία της γενοκτονίας το 1992 σε άλλες περιοχές της Βοσνίας λόγω έλλειψης επαρκών στοιχείων. Το Δικαστήριο απένειμε κατηγορίες στον πολιτικό ηγέτη και για τη διάπραξη φόνων και επιθέσεων κατά αμάχων στο Σεράγεβο, όπως και την τρομοκράτηση αυτών, κατά τη διάρκεια της πολιορκίας της πόλης για περίπου τέσσερα έτη. Από τη μεριά του ο κατηγορούμενος δεν απεδέχθη γενικώς τις κατηγορίες, παρά μόνο απήντησε ότι οι ενέργειες του έγιναν για την προστασία του σερβικού λαού. Τέλος, ανακοινώθηκε δια του συνηγόρου του ότι θα ασκήσει έφεση κατά της αποφάσεως.

H Param-Preet Singh, από το Human Rights Watch, δήλωσε χαρακτηριστικά: «Η απόφαση είναι ένα ηχηρό μήνυμα ότι αυτοί που διατάσσουν φρικαλεότητες δε ξεφεύγουν από τη Δικαιοσύνη».

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s