Η Υπουργος Πολιτισμου και Αθλητισμου, κα Λυδια Κονιορδου, ανοιγει τα χαρτια της στο Νομικο Παλμο.

Από τους : Νίκο Μάλαμα, Αίθρα-Βαλεντίνα Αντωνιάδου, Κωνσταντίνο Βιέννα

 1) Ποια η θέση σας για το ζήτημα των γλυπτών του Παρθενώνα, που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο; Θα συνεχίσετε την προσπάθεια για την επιστροφή τους;

Το θέμα των γλυπτών του Παρθενώνα είναι μια διαχρονική υπόθεση, πλέον όχι μόνο της Ελλάδας, αλλά όλου του δυτικού πολιτισμού και όλων των χωρών και πολιτών στον κόσμο, που μοιράζονται τις ίδιες αξίες και αρχές της δημοκρατίας, της ελευθερίας της σκέψης και του πνεύματος. Ο Παρθενώνας είναι το σύμβολο αυτών των αξιών και έτσι η επανένωση των γλυπτών είναι αίτημα όλων των πολιτών του πλανήτη. Είναι σαν να έχεις ένα άγαλμα του οποίου το ένα χέρι βρίσκεται στο ένα μουσείο και το ένα πόδι σε άλλο. Δηλαδή, σαν να είναι τεμαχισμένο το μνημείο. Για να μπορέσει να στείλει το μήνυμά του στους σύγχρονους πολίτες, είναι απαραίτητο να ενωθεί σαν οντότητα, ώστε να μπορέσει να εκπέμψει την ιστορία του, όπως απεικονίζεται σε αυτά τα καταπληκτικά ανάγλυφα. Επομένως, δε μιλάμε για επιστροφή αλλά για επανένωση και την ζητούμε στο πλαίσιο επανέναρξης του διαλόγου με τη βρετανική πλευρά για την αναζήτηση μιας λύσης κοινώς αποδεκτής. Αυτή η λύση θα βρεθεί, όταν αρχίσουν οι συνομιλίες.

2) Αληθεύει ότι αποφασίστηκε να διακοπούν οι νομικές διαδικασίες και να ακολουθηθεί μια σειρά διαπραγματεύσεων; Φοβόμαστε μήπως εκδοθεί μια απόφαση σε βάρος μας;

Σταμάτησε η νομική διεκδίκηση, γιατί θεωρούμε ότι αυτό είναι ένα θέμα που χρειάζεται να αντιμετωπισθεί μέσω του διαλόγου, της διπλωματίας και της εύρεσης μιας κοινώς αποδεκτής λύσης και όχι μέσω μιας νομικής διεκδίκησης, που κατά τη γνώμη μας, δεν είναι η καλύτερη οδός. Δεν είμαστε απέναντι στη Μεγάλη Βρετανία. Χρειάζεται να βρούμε από κοινού μια λύση, που θα είναι για το καλό και των δύο χωρών.

3) Η Μεγάλη Βρετανία ισχυρίζεται ότι έχει καταβάλει τίμημα, επομένως έχει αγοράσει τα γλυπτά του Παρθενώνα. Ποια είναι η δική μας απάντηση σε αυτόν τον ισχυρισμό;

Είναι τεράστιο το θέμα αυτό. Νομίζω ότι έχουν εξαντληθεί τα επιχειρήματα ένθεν κακείθεν. Έχουν τεθεί πολλά επιχειρήματα, όπως παλαιότερα ότι δεν υπήρχε χώρος να εκτεθούν. Τώρα υπάρχει και είναι απευθείας συνδεδεμένος με τον Παρθενώνα. Εμείς, ως Ελλάδα, εξάγουμε τεχνικές συντήρησης και αποκατάστασης μνημείων. Είναι προνομιακό μας πεδίο. Έχουμε σπουδαίους αρχαιολόγους, συντηρητές και αναστηλωτές. Διακρινόμαστε στο είδος αυτό, οπότε το επιχείρημα αυτό δεν είναι πλέον ισχυρό. Επίσης, υπάρχει θέμα, επειδή η Ελλάδα τότε ήταν υπό κατοχή και δεν μπορούσε να διαχειριστεί μόνη της και κυρίαρχα την πολιτιστική της κληρονομιά.

4) Κάθεστε στη θέση όπου καθόταν η Μελίνα Μερκούρη, η οποία είχε δώσει μεγάλη μάχη. Αισθάνεστε ότι πέφτει βαριά σκιά από τότε στην καρέκλα του εκάστοτε Υπουργού Πολιτισμού;

Δεν ξέρω αν είναι σε κάθε Υπουργό Πολιτισμού. Αυτό δεν μπορώ να το γνωρίζω. Εγώ αισθάνομαι την παρουσία της εδώ, ζωντανή και για αυτό έχω βάλει στο γραφείο μου ένα βιβλίο αφιερωμένο σε εκείνη, ώστε να την κοιτάζω. Νιώθω την παρουσία της. Θεωρώ ότι ήταν μια πραγματικά σπουδαία Ελληνίδα, που, ακριβώς επειδή ήταν κομμάτι του πολιτισμού και αγάπησε πραγματικά τον πολιτισμό, τον υπηρέτησε ξεκινώντας θεσμούς που μέχρι σήμερα υπάρχουν, αλλά χρειάζονται την καινούρια μας ματιά και φροντίδα, ώστε να προσφέρουν περισσότερα στον 21ο αιώνα.

5) Όντας μια γυναίκα της τέχνης, πώς αισθανθήκατε όταν σάς έγινε η πρόταση να αναλάβετε το Υπουργείο; Ήταν εύκολη απόφαση; Ήταν κάτι που πάντα θέλατε;

Εγώ είμαι καλλιτέχνις. Δεν είμαι μόνο του θεάτρου. Αισθάνομαι ότι κυκλοφορούν μέσα μου όλες οι μορφές τέχνης. Άλλωστε στο θέατρο συνδυάζονται πολλές μορφές τέχνης: μουσική, εικαστικά, χορός, ποίηση, αρχιτεκτονική, φιλοσοφία… Όλες αυτές οι πτυχές είναι απαραίτητες για έναν άνθρωπο του θεάτρου, που πρέπει να μπορεί να τις συνδέει, ιδιαίτερα όταν ασχολείται με το αρχαίο δράμα, που είναι ίσως το απαιτητικότερο είδος θεάτρου. Έχω υπηρετήσει την τέχνη όχι μόνο ως καλλιτέχνις αλλά και από διάφορες θέσεις ευρύτερης διοικητικής ευθύνης. Σε αυτό το γραφείο μπαινόβγαινα πολλές φορές με την ιδιότητα του καλλιτέχνη ή του εκπροσώπου διαφόρων φορέων. Επομένως, είχα και μια άλλη οπτική πάνω στο πώς διαμορφώνεται μια πρόταση, μια στρατηγική για τον πολιτισμό. Στηριζόμαστε πάντα στα θετικά που οι παλαιότερες εποχές έχουν καταθέσει, τα αναβαθμίζουμε και τα φέρνουμε στη σημερινή εποχή. Ό,τι χρειάζεται να αλλάξουμε, το αλλάζουμε και οραματιζόμαστε και κάτι καινούριο. Επομένως, είναι ένας συνδυασμός του παρελθόντος και του μέλλοντος. Συνεπώς, αυτό με βοήθησε να πάρω την απόφαση αμέσως, χωρίς να κοντοσταθώ, παρά το γεγονός ότι ποτέ πριν δεν είχε περάσει από το μυαλό μου. Δε σκέφτηκα ποτέ ότι θα μπορούσε να μού γίνει κάποτε μια τέτοια πρόταση.

 

6) Από τα λεγόμενά σας φαίνεται ότι θέλετε να προσφέρετε απλόχερα στον πολιτισμό. Θα μπορούσατε να κάνετε μια αποτίμηση του έργου που έχει γίνει από τη στιγμή που αναλάβατε μέχρι σήμερα ;

Θα ήθελα να τονίσω ότι πιστεύω στην ομαδική δουλειά. Δεν πιστεύω ότι ένας άνθρωπος μόνος του μπορεί να κάνει κάτι συγκλονιστικό. Άλλωστε και το θέατρο, στο οποίο έχω δουλέψει, είναι καθαρά ομαδική υπόθεση. Χρειάζεται να προσφέρει ο καθένας αυτό που μπορεί, τον καλύτερό του εαυτό και να συνεισφέρει δημιουργικά στη διαδικασία και στο τελικό αποτέλεσμα. Επομένως, η πρώτη μου δουλειά ήταν να συγκεντρωθεί γύρω μου μια ομάδα συνεργατών, αλλά και να συνδεθώ με τους ανθρώπους που υπηρετούν το Υπουργείο εδώ και πολλά χρόνια. Αυτό είναι πολύ σημαντικό, γιατί ό,τι κι αν συλλάβει ένας άνθρωπος που βρίσκεται στην κορυφή της πυραμίδας, αν δεν εμπνεύσει, αν δε συμπαρασύρει και τους ανθρώπους που θα το υλοποιήσουν, δεν μπορεί να συμβεί στην πράξη τίποτα θετικό. Χρειάζεται να υπάρχει ένας κάθετος διαποτισμός της ιεραρχίας, έτσι ώστε αυτό να βγει και έξω από τους τοίχους του Υπουργείου και να συνδεθεί με τους εποπτευόμενους φορείς, με την κοινωνία και -έξω από τα τείχη της Αθήνας- με το εξωτερικό. Αυτό είναι το βασικό μας μέλημα. Πρόκειται, δηλαδή, για μια κάθετη και οριζόντια εξακτίνωση και λειτουργία του Υπουργείου.

 

7) Ποιές είναι οι προτεραιότητες που έχετε θέσει για το μέλλον;

Η κύρια προτεραιότητα έχει να κάνει με την αναγκαιότητα διοικητικής ανασυγκρότησης. Χρειάζεται ένας εξορθολογισμός του πώς λειτουργούν όχι μόνο το Υπουργείο με τον καινούριο Οργανισμό, που θα κατατεθεί και θα γίνει αντικείμενο επεξεργασίας και διαβούλευσης, αλλά και οι εποπτευόμενοι φορείς, οι περισσότεροι από τους οποίους δεν είχαν Οργανισμό. Και αυτό είναι απορίας άξιο. Πώς λειτουργούσαν τόσα χρόνια; Δεν υπήρχε ένας σαφής Οργανισμός λειτουργίας των μεγάλων εποπτευόμενων φορέων, όπως είναι το Μέγαρο Μουσικής και η Εθνική Λυρική Σκηνή. Αυτό είναι κάτι, που τώρα επεξεργαζόμαστε. Για παράδειγμα, το Φεστιβάλ Αθηνών μέσα σε 3 μήνες από τότε που αναλάβαμε, με κινητοποίηση του Καλλιτεχνικού Διευθυντή και του νέου Διοικητικού Συμβουλίου, έχει πλέον Οργανισμό. Αυτό είναι πολύ σημαντικό για να μπορούν να λειτουργήσουν τα πράγματα με σαφείς αρμοδιότητες και όχι συγκρουσιακά.

Ένα δεύτερο κομμάτι είναι ο οικονομικός εξορθολογισμός. Η οικονομική αυστηρότητα μάς αναγκάζει να εξοικονομήσουμε χρήματα από παντού. Πρέπει να μπορέσουμε μέσω συνεργασιών να εξασφαλίσουμε χρήματα για ουσιαστικό έργο, ώστε να παραμείνουν οι θέσεις εργασίας ως έχουν. Επειδή, όμως, δεν μπορούμε να προσλάβουμε άλλους ανθρώπους για να αναπτύξουμε ευρύτερο έργο, το κάνουμε αυτό μέσω των συνεργασιών των διαφόρων φορέων, που έχουν ήδη ξεκινήσει. Για παράδειγμα, το Μέγαρο Μουσικής έχει ένα μεγάλο χρέος που πρέπει να αντιμετωπιστεί από το Υπουργείο Οικονομικών, καθώς δεν μπορούμε να το καλύψουμε μόνοι μας.

Επίσης, ένα μεγάλο σκέλος δράσης, που θέτουμε σαν προτεραιότητα, αφορά στην καλλιτεχνική παιδεία. Είναι ένα τεράστιο ζήτημα. Έχει τεθεί σαν αρχική σκέψη να καθίσουμε μαζί με τους εμπλεκόμενους φορείς, όπως οι δραματικές σχολές και τα ωδεία, να δημιουργήσουμε προτάσεις, που στη συνέχεια θα επεξεργαστούμε με το Υπουργείο Παιδείας. Δεν το έχουμε ξεκινήσει ακόμα, καθώς χρειάζεται ιδιαίτερο χρόνο. Θα μας απασχολήσει, όμως, άμεσα.

Ένα μεγάλο κομμάτι που απασχόλησε το Υπουργείο εκτεταμένα, όχι μόνο εμάς αλλά και τους προηγούμενους Υπουργούς, Ξυδάκη και Μπαλτά, αφορά στο νομοσχέδιο για τα πνευματικά δικαιώματα. Αυτό ήταν ένα πραγματικά πολύ δύσκολο νομοσχέδιο. Το ξέρουμε το πρόβλημα, είναι γνωστό σε όλους, εδώ και πολλά χρόνια. Για αυτό, δεν το είχε ακουμπήσει κανένας τόσες δεκαετίες. Ωστόσο, ξεκίνησε έλεγχος και μάς δόθηκε εντολή να συνεχιστεί και να ολοκληρωθεί. Πήραμε το σχέδιο νόμου που είχε γίνει αντικείμενο επεξεργασίας και με τα δεδομένα που είχαμε από το πόρισμα του Διαχειριστικού Ελέγχου θελήσαμε να δημιουργήσουμε διάφορα επίπεδα και φίλτρα προστασίας των δικαιούχων, αλλά και να προχωρήσουμε σε έναν εξορθολογισμό της αγοράς, έτσι ώστε και οι χρήστες να γνωρίζουν τα όρια μέσα στα οποία θα πρέπει να κινούνται.

8) Είστε μια καλλιτέχνις με μεγάλη πορεία στα πολιτιστικά δρώμενα της χώρας. Τι σημαίνει για εσάς ο πολιτισμός; Πώς θα τον ορίζατε;

 Όπως χρειαζόμαστε τροφή για να τραφεί το σώμα μας, έτσι ο πολιτισμός είναι η τροφή του πνεύματος και της ψυχής. Αν χάσουμε την ψυχή μας, αν δεν ξέρουμε προς τα πού θέλουμε να πάμε, ποιοι θέλουμε να είμαστε, από πού ερχόμαστε, τι νόημα έχει να τρέφουμε το σώμα; Πολιτισμός είναι η πυξίδα και η σύνδεση του παρελθόντος με το μέλλον. Είναι η ρίζα μας. Ειδικά εμείς στην Ελλάδα έχουμε το προνόμιο να έχουμε μια πολύ βαθιά ρίζα. Ζούμε σε έναν τόπο στον οποίο αναδύονται από παντού μνήμες, αρώματα, ιστορίες, μύθοι, παραμύθια. Αυτό είναι ένα μοναδικό πράγμα, ένας πλούτος τεράστιος, τον οποίο όλοι μπορούμε να μοιραστούμε. Δεν είναι ένας υλικός πλούτος, δε μετριέται σε λεφτά, μετριέται, όμως, σε προκοπή, σε ανάταση ψυχική, σε αυτοπεποίθηση. Αντίθετα, όταν νιώθεις υποδεέστερος ή ταπεινωμένος, όταν δεν ξέρεις την αξία σου, είναι πολύ πιο εύκολο να «φας» τη σφαλιάρα και να μείνεις εκεί, να μην αντιδράσεις. Όμως, αυτό που βλέπει κανείς είναι ότι τα αντανακλαστικά και τα αντισώματα που υπάρχουν και στους καλλιτέχνες αλλά και στους πολίτες είναι πολύ υγιή. Ο τόπος αυτός βρίσκεται μέσα σε μια καλλιτεχνική «αντίσταση». Αυτό είναι πολύ παρήγορο.

 9) Είναι όντως έτσι τα πράγματα; Για παράδειγμα, εμείς, οι Έλληνες και οι νέοι σε ένα μεγάλο μέρος, δε γνωρίζουμε τι είναι τα αρχαία μνημεία γύρω γύρω από το Μοναστηράκι, ενώ οι ξένοι τουρίστες ξέρουν καλύτερα από εμάς ή τουλάχιστον θέλουν να τα γνωρίσουν.

Δεν είναι γενικό. Είναι καλό να μη γενικεύουμε από κάποια επιμέρους παραδείγματα. Δεν είναι όλοι οι νέοι που αγνοούν. Δεν ξέρουμε ότι είναι η πλειοψηφία.

 10) Αν λάβουμε υπ’ όψιν, όμως, πόσοι βλέπουν το Survivor…;

Δεν έχει σημασία. Πάντα υπάρχει ένα κομμάτι που ακολουθεί μια ποπ κουλτούρα. Μέρος του πολιτισμού είναι κι αυτό. Το συγκεκριμένο τηλεπαιχνίδι μπορεί να μιλάει στον καθένα κάπως διαφορετικά. Μπορεί κάποιος να το βλέπει, γιατί τού ανακινεί κάποιον προβληματισμό, γιατί θέλει κάτι να βρει μέσα από αυτό. Όχι γιατί συμφωνεί, αλλά από περιέργεια. Τίποτα δεν είναι για πέταμα. Όλα έχουν ένα λόγο ύπαρξης. Εμείς δε θέλουμε να ξεχωρίσουμε ποιο είναι καλό και ποιο κακό. Όλα είναι σαν τα λουλούδια σε έναν αγρό. Ένας αγρός δεν μπορεί να έχει μόνο ένα λουλούδι. Υπάρχουν πολλών ειδών λουλούδια. Το καθένα συμβάλλει από την πλευρά του σε ένα γενικότερο μωσαϊκό πολιτισμού. Εγώ δεν ανήκω σε αυτούς που υποτιμούν τίποτα. Όλα παίζουν ένα ρόλο στην εξέλιξη της ανθρώπινης περιπέτειας. Κάποια στιγμή θα έρθει η ώρα που κάποια παιδιά θα συνειδητοποιήσουν τι αξίζει.

Προσωπικά, για να καταλάβω τι αξίζει η ελληνική παραδοσιακή μουσική, έφτασα μέχρι τα Ιμαλάια. Την είχα υποτιμήσει, γιατί την είχα συνδέσει με τη Χούντα που είχε ταυτιστεί με τα κλαρίνα. Έχανα, δηλαδή, ένα τεράστιο κομμάτι του πλούτου αυτού του τόπου. Άρχισα να ασχολούμαι με τις αντίστοιχες παραδοσιακές μουσικές ξένων χωρών και μετά κατάλαβα. Όταν πηγαίνει κανείς μακριά από τον τόπο του, τότε συνειδητοποιεί την αξία του.

 11) Μια άλλη ένδειξη: Αν ψάχναμε κάποιον για παρέα, πού θα τον πείθαμε να μάς ακολουθήσει πιο εύκολα: για καφέ ή σε μια επίσκεψη σε ένα μουσείο; Νομίζω το πρώτο.

 Αυτό που λες είναι σωστό και νομίζω ότι προβληματίζει και όλους όσοι έχουν σχέση με τα μουσεία, τις βιβλιοθήκες, τις κλασικές μορφές πολιτισμού και παιδείας. Χρειάζεται σαφέστατα να ανταποκριθούμε στις προκλήσεις του 21ου αιώνα και αυτό είναι αναμφίβολο. Για τις βιβλιοθήκες τίθενται το δίλημμα εάν πρέπει να «κυνηγήσουν» τα δεδομένα της ψηφιακής εποχής ή να τονίσουν τη μοναδικότητα, την αυθεντικότητα, τη σπάνια βιωματική εμπειρία να αναδύεται ο κόσμος αυτός που κρύβεται μέσα σε αυτά τα αρχεία.

Αντίστοιχος προβληματισμός απασχολούσε και το χώρο του θεάτρου, όταν εισέβαλε η τηλεόραση στη ζωή μας, ότι, δηλαδή, η τηλεόραση θα το εξαφάνιζε. Λοιπόν, απεδείχθη το αντίθετο. Το θέατρο άνθησε, δεν εμποδίστηκε, γιατί δεν προσπάθησε να παίξει με τους όρους της τηλεόρασης. Κράτησε τη δική του μοναδική γλώσσα, που δεν υποκαθίσταται. Η συγκίνηση και το βίωμα δεν υποκαθίστανται.

 12) Πιστεύετε ότι ο πολιτισμός μπορεί να βοηθήσει στην οικονομική ανάκαμψη της χώρας;

Εγώ το πιστεύω και το έλεγε και η Μελίνα. Βέβαια, αυτό ήταν και μια συχνή επωδός πολλών πολιτικών όλα αυτά τα χρόνια που λεγόταν χωρίς περιεχόμενο και χωρίς πολιτική βούληση να υλοποιηθεί. Πλέον είναι στόχευση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της U.N.E.S.C.O. Η πολιτιστική κληρονομιά συνδέεται με την αειφόρο ανάπτυξη, το περιβάλλον και τον τουρισμό. Αυτά όλα αποκτούν μια άλλη οντότητα όταν συνδέονται. Το μνημείο δεν είναι από μόνο του σημαντικό, αλλά και σε συνάρτηση με το τοπίο που το περιβάλλει. Δε θα ήταν ίδιο το Θέατρο της Επιδαύρου, αν βρισκόταν στη Μακεδονία ή στη Θράκη ή σε ένα νησί. Επίσης, ο τουρισμός δεν είναι πια μόνο ήλιος, θάλασσα και τζατζίκι, αλλά ο κόσμος αρχίζει να ζητεί έναν εμπλουτισμό της τουριστικής εμπειρίας, π.χ. να επισκεφθεί ένα ωραίο μνημείο, άρα να απολαύσει και το τοπίο ή να πάει σε ένα μουσείο, να βιώσει κάτι πολιτιστικό, να δει μία παράσταση για να έχει μια πιο ολοκληρωμένη αίσθηση της επίσκεψής του σε μια χώρα. Επομένως, δημιουργείται ένα τρίγωνο.

 13) Πιστεύετε ότι οι Έλληνες, ως λαός, είμαστε φιλότεχνοι;

Αν πάρουμε για παράδειγμα το Θέατρο, είμαστε φύσει θεατρικός λαός. Δεν είναι τυχαίο ότι το Θέατρο γεννήθηκε στην Αθήνα και ξεκίνησε από το διάλογο. Ξεκίνησε από τη σταδιακή επίγνωση της συνειδητότητας του ανθρώπου ότι τίποτα δε μένει ίδιο, ότι δεν υπάρχει βεβαιότητα και ότι τα πράγματα είναι σχετικά. Επομένως, ξεκινάει ο διάλογος, που είναι το στοιχείο του χρυσού αιώνα. Το τρίπτυχο είναι η Βουλή, το Δικαστήριο και το Θέατρο. Αντίστοιχα δηλαδή, διάλογος για θέματα που αφορούν στο μέλλον της πόλης, διεκδίκηση αιτημάτων όχι με αυτοδικία αλλά μέσω επιχειρημάτων και παρουσίαση μέσα από μύθους προβλημάτων, διλημμάτων, ατομικών ή συλλογικών. Το Θέατρο είναι σχολείο, αλλά είναι και παιχνίδι.

14) Πολλές φορές προσάπτεται στο Υπουργείο Πολιτισμού ότι με το παραμικρό ψήγμα αρχαίου ευρήματος δίνει εντολή να σταματήσουν τα έργα και αυτό εμποδίζει τις επενδύσεις. Τι απαντάτε;

Αναφέρω το παράδειγμα του «Νιάρχος», όπου βρέθηκαν οι Δεσμώτες. Πήγα να το δω και είναι συγκλονιστικό. Συνέδεσα το εύρημα με τις εικόνες που έχουμε από την κατοχή, από τα κρεματόρια των Ναζί. Αυτό βρέθηκε, επειδή έσκαβαν για να κατασκευάσουν το «Νιάρχος». Στην Ιωνία Οδό, που άνοιξε, δεν μπορείτε να φανταστείτε τι βρέθηκε. Εγώ θα το ονόμαζα «μινιατούρα του πήλινου στρατού της Ελλάδας», γιατί βρέθηκαν επ’ ευκαιρία ενός μεγάλου έργου χιλιάδες μικρά πήλινα αναθήματα τάφων, πραγματικά αριστουργήματα. Αν δεν είχαμε αυτά τα μνημεία, αν δεν υπήρχε η οικογένεια των αρχαιολόγων κι αν δεν υπήρχε έγκαιρα στο παρελθόν η οριοθέτηση αρχαιολογικών χώρων που να προστατεύει κάποιες περιοχές από την άναρχη δόμηση, δε θα είχαμε την Ελλάδα που έχουμε σήμερα.

 15) Ας το συγκεκριμενοποιήσουμε λίγο. Το Ελληνικό λειτουργούσε τόσα χρόνια ως αεροδρόμιο και με την αποκρατικοποίησή του, πριν ξεκινήσουν οι εργασίες ανάπλασης, ανακαλύφθηκαν αρχαία;

 Όχι, δεν είναι στο κομμάτι του αεροδρομίου. Είναι στην άκρη. Υπάρχουν ευρήματα, όπως και στον Άγιο Κοσμά, που είναι αρκετά σοβαρά. Κανείς δεν ξέρει στην αρχή, αν δε σκάψει, τι υπάρχει από κάτω. Υπάρχουν ενδείξεις. Ερευνούμε τώρα πώς θα γίνει αυτή η επένδυση, ώστε σύμφωνα με το νόμο και τα αρχαία να προστατευτούν και η επένδυση να μην κινδυνεύσει, δηλαδή, να πραγματοποιηθεί για το καλό όλων.

 16) Πριν μερικούς μήνες η Αμφίπολη πρωταγωνιστούσε στους τίτλους των δελτίων ειδήσεων. Σήμερα είναι στην αφάνεια. Πού βρισκόμαστε;

Είναι ένα πολύ σημαντικό μνημείο αναμφίβολα. Υπάρχει, όμως, παράλληλα μια ανασκαφική δεοντολογία και κάποιος χρόνος που χρειάζεται για τη σταδιακή αποκατάσταση του μνημείου. Δεν μπορεί ένα μνημείο να γίνεται αντικείμενο βιαστικής ανάδειξης και να μην τηρούνται κάποιοι επιστημονικοί κανόνες λόγω της επιθυμίας όλων μας να το δούμε. Υπάρχει μία εκπληκτική ταινία του Fellini που λέγεται «Roma» και αφορά σε μια ανασκαφή στο μετρό της Ρώμης, όπου, όταν άνοιξε ο μετροπόντικας την τρύπα, ήρθε αντιμέτωπος με κάποιες τοιχογραφίες αρχαίες, ρωμαϊκές, που άρχισαν μπροστά στα μάτια των ανθρώπων να «σβήνουν» σιγά σιγά από την έκθεση στο οξυγόνο. Χρειάζεται κάποια διαδικασία επιστημονική. Επιπλέον, για κάποιο διάστημα δεν υπήρχαν χρήματα Ε.Σ.Π.Α. για τον πολιτισμό. Για να συνεχιστεί η ανασκαφή, τα χρήματα δίνονται μέσω των περιφερειών ή μέσω διακρατικών συμφωνιών. Αυτή τη στιγμή, λοιπόν, έχουν εξασφαλιστεί χρήματα μέσω της Περιφέρειας Βορείου Ελλάδος και δόθηκε προτεραιότητα στην Αμφίπολη κι όχι σε άλλα έργα της Βορείου Ελλάδας, ώστε να συνεχιστούν οι ανασκαφές και η αποκατάσταση του μνημείου, να διαμορφωθεί ο περιβάλλον χώρος και να αποδοθεί στους πολίτες σταδιακά. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η αποκατάσταση των μνημείων δε γίνεται για μια γενιά. Κι αυτό οι αρχαιολόγοι το ξέρουν. Φυσικά, πολλές φορές υπάρχει και γραφειοκρατία. Αυτή είναι η πραγματικότητα. Όμως, η γραφειοκρατία έγινε κάποτε για κάποιους συγκεκριμένους λόγους, για να μην παρακάμπτεται η τήρηση κάποιων κανόνων.

 17) Ποια η γνώμη σας για την απόφαση του Υπουργού Παιδείας, κ. Γαβρόγλου, να «φρενάρει» τη λειτουργία του Αγγλόφωνου Τμήματος «Σπουδές στην Αρχαία Ελληνική Λογοτεχνία, Ιστορία και Αρχαιολογία» στη Φιλοσοφική Σχολή Ε.Κ.Π.Α. και μάλιστα ενώ Κινέζοι είχαν εκδηλώσει το ενδιαφέρον τους καταβάλλοντας και δίδακτρα; Δε θα έπρεπε η Ελλάδα να επιδιώκει να είναι το κέντρο των ελληνιστικών σπουδών όλου του κόσμου;

Δεν είμαι ενημερωμένη για το θέμα αυτό.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s