Ο Προεδρος της Αρχης Προστασιας Δεδομενων Προσωπικου Χαρακτηρα, κ. Κων/νος Μενουδακος μιλα στο Νομικο Παλμο

Ο Πρόεδρος της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα και πρώην Πρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας, κ. Κωνσταντίνος Μενουδάκος, μιλά στο Νομικό Παλμό.

Από το : Νίκο Μάλαμα

1) Πρόσφατα άρχισε να εφαρμόζεται με πολλές δυσκολίες το ηλεκτρονικό εισιτήριο. Όταν είχε εξαγγελθεί το μέτρο, η Ανεξάρτητη Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα το είχε μπλοκάρει προσωρινά. Εξηγήστε μας το λόγο.

Στην Αρχή Προσωπικών Δεδομένων επικρατεί πάντοτε μία προέχουσα αρχή, η αναλογικότητα. Η αναλογικότητα, εν προκειμένω, σημαίνει ότι, όταν ζητούνται προσωπικά δεδομένα, πρέπει να υπάρχει ένας σκοπός για να τον οποίο θα δοθούν τα δεδομένα, επίσης να είναι κατάλληλα για την επίτευξή του, καθώς και να ζητούνται μόνο κατά το αναγκαίο μέτρο. Δεν πρέπει να ζητούνται περιττά προσωπικά δεδομένα. Στη συγκεκριμένη περίπτωση διατυπώθηκε αίτημα από τον Οργανισμό Αστικών Συγκοινωνιών Αθηνών να δοθεί άδεια να εγκατασταθεί ηλεκτρονικό εισιτήριο. Προς τούτο, όμως, ζητούσαν πολλά, πέραν των αναγκαίων, δεδομένα, δηλαδή μέχρι και Αριθμό Φορολογικού Μητρώου. Κρίθηκε, λοιπόν, ότι ο σκοπός, δηλαδή η αποφυγή της εισιτηριοδιαφυγής, είναι θεμιτός, αλλά πρέπει να επανασχεδιασθεί το όλο σύστημα, ώστε να ζητούνται από τους επιβάτες μόνο τα αναγκαία στοιχεία. Βέβαια, στην απόφασή μας δεν είπαμε πώς μπορεί τεχνικά να γίνει ο επανασχεδιασμός και ίσως σε αυτό να οφείλονται και οι καθυστερήσεις που σημειώθηκαν. Τελικά, ο Οργανισμός Αστικών Συγκοινωνιών Αθηνών συμμορφώθηκε και ζητήθηκε μόνο ο Αριθμός Μητρώου Κοινωνικής Ασφάλισης για έκδοση των ηλεκτρονικών καρτών.

 

2) Πριν λίγο καιρό είχε προταθεί η τοποθέτηση καμερών στο Μετρό και υπήρξαν αντιδράσεις. Τι προβλήματα θα δημιουργούσε μια τέτοια απόφαση;

Στο Μετρό μπορεί να υπάρξουν τριών κατηγοριών κάμερες: στην αποβάθρα, στην εξωτερική όψη του Μετρό και μέσα στα βαγόνια. Το θέμα της παραβίασης των προσωπικών δεδομένων γεννάται με τις κάμερες μέσα στα βαγόνια. Αρχικά είχαμε θεωρήσει ότι αυτό δεν ήταν σύμφωνο με τη νομοθεσία περί προσωπικών δεδομένων, διότι δεν είχε γίνει μελέτη επικινδυνότητας. Επίσης, δεν είχε μελετηθεί κατά πόσο κάτι τέτοιο είναι αναγκαίο για λόγους ασφάλειας και αν ο σκοπός της ασφαλείας των επιβατών μπορούσε να ικανοποιηθεί με άλλα μέσα. Απορρίψαμε, λοιπόν, το αίτημα της Εταιρίας «Σταθερές Συγκοινωνίες». Επανήλθε, ωστόσο, αφού εκπονήθηκε μελέτη επικινδυνότητας και τελικά το επιτρέψαμε υπό τους εξής όρους: Ό,τι βιντεοσκοπείται να μην αναπαράγεται με ήχο αλλά μόνο με εικόνα, η εικόνα να διατηρείται μόνο για 48 ώρες, εκτός αν προκύψει κάποιο ποινικό αδίκημα και σε αυτό το βιντεοσκοπημένο υλικό να έχουν πρόσβαση πολύ λίγα πρόσωπα. Τελικά, δεν ξέρω αν έχουν ήδη εγκατασταθεί οι κάμερες.

 

3) Από τις 25 Μαΐου 2018 θα ισχύει ο νέος Γενικός Κανονισμός Προστασίας Δεδομένων EE/2016/679. Τι καινοτομίες εισάγει;

Εισάγει αρκετές καινοτομίες. Η πρώτη αφορά στους υπευθύνους επεξεργασίας, οι οποίοι αναλαμβάνουν πλέον μεγαλύτερες ευθύνες. Δημιουργείται ένα data protection office, δηλαδή, ένας υπεύθυνος που ελέγχει αυτόν που χειρίζεται τα προσωπικά δεδομένα. Επίσης, δε θα υπάρχουν πλέον κάποιες αρμοδιότητες που τώρα υφίστανται, γιατί μετατίθεται το βάρος στους φορείς και στον υπεύθυνο επεξεργασίας των δεδομένων. Για παράδειγμα, μια αρμοδιότητα που φαίνεται ότι δε θα υπάρχει, εκτός αν ο εθνικός νόμος προβλέψει το αντίθετο, γιατί υπάρχει σχετικό περιθώριο, είναι η άδεια της Αρχής για χορήγηση ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων. Ωστόσο, η Αρχή θα έχει άλλες, πιο ισχυρές αρμοδιότητες, όπως το ότι θα ελέγχει εάν υπάρχει μελέτη επικινδυνότητας εκεί όπου χρειάζεται. Τέλος, σημαντικό είναι ότι αυξάνονται πολύ τα πρόστιμα, αφού, βάσει του Κανονισμού, το πρόστιμο μπορεί να ανέρχεται σε εκατομμύρια.

4) Καθημερινά δεχόμαστε τηλεφωνήματα από εταιρίες που έχουν ανεύρει τα στοιχεία μας. Υπάρχει κάποιο θέμα με τα προσωπικά δεδομένα που διακινούνται έτσι ελεύθερα. Πώς μπορεί να προστατευθεί ένας απλός πολίτης;

Ένας απλός πολίτης μπορεί να προστατευθεί κάνοντας μια καταγγελία στην Αρχή. Υπάρχει μία πρόσφατη απόφαση όπου επιβάλαμε σε μία περίπτωση πρόστιμο 75.000 ευρώ από καταγγελία κάποιων πολιτών.

 

5) Τα δεδομένα διαρρέουν και από τις διάφορες εφαρμογές στις οποίες τα εισάγουμε και πατάμε «accept» στους όρους και στις προϋποθέσεις, χωρίς να μπορούμε να επιφυλαχθούμε. Σωστά;

Έχετε δίκιο, αλλά αυτό εμπίπτει περισσότερο στη νομοθεσία για την προστασία του καταναλωτή. Πάντως, είναι επιτρεπτό το να έχει δώσει ένας πολίτης το email, τη διεύθυνση ή τον αριθμό του κινητού του με βάση μια συναλλαγή που έκανε, για να του στέλνουν διαφημιστικό υλικό. Επ’ ουδενί, όμως, δικαιούνται οι εταιρίες να «πωλήσουν» αυτά τα στοιχεία σου σε κάποιον άλλο.

 

 

 

6) Ένα νέο δικαίωμα που διαπλάστηκε νομολογιακά είναι το δικαίωμα στη λήθη. Μπορείτε να μας το εξηγήσετε;

Το δικαίωμα αυτό κατοχυρώνεται πλέον στον Κανονισμό. Δεν ξέρω, βέβαια, αν προσθέτει και πολλά στο δικαίωμα που έχει διαπλαστεί νομολογιακά. Ένα παράδειγμα προς κατανόηση του δικαιώματος στη λήθη είναι το εξής: Ας υποθέσουμε ότι σε ένα αρχείο εντάσσεται ένα προσωπικό δεδομένο και ότι η ένταξη αυτή είναι νόμιμη. Στην περίπτωση αυτή, δε σημαίνει ότι αυτός που έχει το αρχείο δικαιούται να κρατεί το δεδομένο επ’ άπειρον, ακόμα και αν σχετίζεται με ένα δημόσιο πρόσωπο ή με την κοινή γνώμη. Δηλαδή, εάν ένα γεγονός χάσει την επικαιρότητά του, που συνιστά το λόγο για τον οποίο επετράπη η καταχώρηση, τότε υπάρχει υποχρέωση διαγραφής. Αν, για παράδειγμα, ασκηθεί ποινική δίωξη σε ένα δημόσιο πρόσωπο και γίνει ανάρτηση σε μια ιστοσελίδα, επειδή θεωρείται ότι το θέμα ενδιαφέρει την κοινή γνώμη, ενώ στη συνέχεια υπάρξει απαλλαγή ή αθώωσή του, πρέπει η ανάρτηση να «κατέβει». Για αυτό το θέμα έχουμε κάποιες καταγγελίες.

 

7) Έχοντας διατελέσει Πρόεδρος του Ε’ Τμήματος του Συμβουλίου της Επικρατείας, σχολιάστε μας την απόσυρση των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής από τη Συνθήκη των Παρισίων.

Το θέμα αυτό είναι, βέβαια, νομικό, αφού πρόκειται για μια διεθνή συνθήκη, αλλά είναι και πολιτικό. Εγώ θεωρώ ότι είναι μια σημαντική σύμβαση που θα μπορούσε να οδηγήσει σε μείωση των ρύπων που ευθύνονται για την κλιματική αλλαγή, εάν συμμορφώνονταν τα μέρη που την υπέγραψαν ή προσχώρησαν σε αυτή. Επομένως, είμαι εντελώς αντίθετος προς την υπαναχώρηση του Ντόναλντ Τραμπ. Ευτυχώς βλέπω ότι δεν τον ακολουθούν άλλες χώρες που πολλές φορές επηρεάζονται από την πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής. Άλλωστε, είναι μια συνθήκη σχεδόν παγκόσμια, αφού σε αυτή συμμετέχουν περίπου 180 μέλη και μεταξύ αυτών κράτη, όπως η Κίνα, που, με βάση το συμφέρον της εθνικής τους οικονομίας, θα είχαν κάθε λόγο να μιμηθούν τον κύριο Τραμπ.

 

8) Ως πρώην Πρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας θα είχατε να προτείνετε κάποια άλλη λύση για την επιλογή των ανωτάτων δικαστών;

Δε θα είχα να προτείνω μια άλλη λύση, γιατί δεν είμαι βέβαιος ότι θα ήταν καλύτερη. Γενικά θεωρώ ότι το Σύνταγμα πρέπει να αλλάζει, μόνο εάν έχεις πειστεί ότι έχεις βρει την καλύτερη λύση. Η σημερινή διαδικασία δεν είναι ιδανική και ασφαλώς υπάρχουν αποτυχημένες επιλογές Προέδρων Ανωτάτων Δικαστηρίων. Σημασία, όμως, έχει να δούμε εάν κατά τη διάρκεια των δεκαετιών αυτού του συστήματος οι αποτυχημένες επιλογές ήταν περισσότερες ή ο κανόνας ήταν ότι ο επιλεγείς δε διέψευδε τις προσδοκίες. Νομίζω ισχύει το δεύτερο. Πάντως, σε γενικές γραμμές αυτός που κάνει την επιλογή πρέπει να λαμβάνει υπόψη ποιες πρέπει να είναι οι ιδιότητες όχι απλώς ενός καλού δικαστή αλλά ενός καλού δικαστή που θα είναι ταυτόχρονα και Πρόεδρος Δικαστηρίου και άρα θα πρέπει να έχει συντονιστικές ικανότητες.

 

9) Πώς θα βλέπατε το ενδεχόμενο να προτείνουν οι Διοικητικές Ολομέλειες των Δικαστηρίων κάποιους υποψηφίους και από αυτούς να επιλέγει το Υπουργικό Συμβούλιο.

Είναι μία λύση, αλλά δεν είμαι και πάλι σίγουρος ότι είναι η καλύτερη, γιατί γνωρίζοντας τη νοοτροπία των δικαστών, σας διαβεβαιώ ότι οι προτεινόμενοι θα ήταν πάντα οι τρεις αρχαιότεροι, αλλά δεν είμαι σίγουρος ότι για όλες τις φάσεις που μπορεί να διανύει ένα δικαστήριο οι τρεις αρχαιότεροι που θα προκρίνονταν για Πρόεδροι θα ήταν και οι καταλληλότεροι να τις διαχειριστούν. Και έπειτα δημιουργείται και μία σχέση πελατειακή. Γενικά, η επιλογή πρέπει να γίνεται με διαφανή κριτήρια. Άρα, μη βρίσκοντας κάποια λύση σίγουρα καλύτερη, αφήνουμε την υπάρχουσα. Αυτό γενικά πρέπει να ισχύει για τις συνταγματικές τροποποιήσεις.

 

10) Πείτε μας δύο αρετές που πρέπει να έχει ένας δικαστής.

Αναμφισβήτητα θα ιεραρχούσα πρώτα το ήθος, όχι μόνο με την έννοια της εντιμότητας του να μη δέχεται χρηματισμό, κάτι που άλλωστε θεωρώ εξαιρετικά σπάνιο φαινόμενο, αλλά με τη γενικότερη έννοια. Στη συνέχεια, σημασία έχει όχι απλώς η θεωρητική κατάρτιση, αλλά η νομική ευφυΐα, ώστε να μπορεί ο δικαστής να συνδέει τις νομικές του γνώσεις με τα πραγματικά περιστατικά που κάθε φορά καλείται να επιλύσει.

 

11) Να ακούει ο δικαστής και το σφυγμό της κοινωνίας, όπως είχε πει ο κύριος Σακελλαρίου;

Όχι, διαφωνώ.

 

 

 

 

12) Ποια είναι η γνώμη σας για την ίδρυση Συνταγματικού Δικαστηρίου;

Εάν υπάρχει ένα θέμα για τη δικαιοσύνη που μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο της συνταγματικής αναθεώρησης, είναι αυτό. Άλλα θεωρητικά κατασκευάσματα, όπως η κατάργηση των επιμέρους κλάδων δικαιοσύνης και η δημιουργία ενός ενιαίου που ισχύει στην Αγγλία, είναι ανέφικτα. Αναφορικά με το Συνταγματικό Δικαστήριο, εγώ είμαι εναντίον για πολλούς λόγους.

Πρέπει να διευκρινίσουμε, βέβαια, ότι μιλάμε για ένα Συνταγματικό Δικαστήριο που θα προλαμβάνει τις αντισυνταγματικότητες. Αλλιώς, αν οι υποθέσεις δικάζονται κανονικά και πηγαίνουν στο Συνταγματικό Δικαστήριο, μόνο εφόσον ανακύπτει ζήτημα αντισυνταγματικότητας, το σύστημα δε θα διαφέρει πολύ από το σημερινό κατά το οποίο η υπόθεση πηγαίνει στην Ολομέλεια του Ανωτάτου Δικαστηρίου σε περίπτωση αντισυνταγματικότητας.

Επομένως, μόνο ένα Συνταγματικό Δικαστήριο που θα κρίνει εκ των προτέρων τη συνταγματικότητα μιας διάταξης θα είχε νόημα, αλλά έχει το εξής μειονέκτημα: Παραβλέποντας το σκόπελο του ποιος θα διορίζει τους δικαστές αυτού του «Υπερδικαστηρίου», ένα τέτοιο Συνταγματικό Δικαστήριο θα έκρινε την εκ των προτέρων συνταγματικότητα μίας διάταξης χωρίς να ξέρει τι σημαίνει η εφαρμογή της. Αντίθετα, το ισχύον σύστημα έχει το πλεονέκτημα ότι βλέπεις τη διάταξη στην εφαρμογή της και  έτσι μπορείς να δεις και το περιεχόμενό της και το πεδίο των συνεπειών που θα είχε στην πράξη.

Επίσης, είμαι αντίθετος, διότι πολλά ατομικά δικαιώματα κατοχυρώνονται και από ευρωπαϊκά και διεθνή νομοθετήματα. Επομένως, αν μια διάταξη θίγει δικαίωμα κατοχυρωμένο όχι μόνο από την εσωτερική έννομη τάξη, δε γίνεται τα ευρωπαϊκά και διεθνή δικαστήρια να στερηθούν τη δυνατότητα να την εξετάζουν, επειδή η κρίση περί αυτής θα έχει παραχωρηθεί σε κάποιο Συνταγματικό Δικαστήριο.

 

13) Πώς κρίνετε την άποψη της κυρίας Θάνου για την παράταση του ορίου ηλικίας των δικαστών με νόμο;

Κατ’ εμέ, τα νούμερα δεν είναι δεκτικά ερμηνείας.

 

14) Τα χρόνια της κρίσης παρατηρείται κατάχρηση στις Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου. Το Συμβούλιο της Επικρατείας παλαιοτέρα δεν ήλεγχε τον εξαιρετικά επείγοντα και απρόβλεπτο χαρακτήρα που απαιτεί το Σύνταγμα, αλλά πλέον παρατηρείται μια ελαφρά μεταστροφή. Πού οφείλεται αυτό;

 

Η Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου είναι κυβερνητική πράξη. Επομένως, τις προϋποθέσεις του Συντάγματος πρέπει να εξετάζει η πολιτική ηγεσία. Παλαιότερα θεωρούσαμε, δηλαδή, ότι δεν μπορεί ο δικαστής να ξέρει τα πραγματικά περιστατικά που θεμελιώνουν τις προϋποθέσεις για έκδοση της Πράξης Νομοθετικού Περιεχόμενου και δεν τις ελέγχαμε. Πλέον, όμως, οι Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου είναι πολύ συχνότερες και η νομολογία προβληματίζεται έντονα για το αν πρέπει να ελέγχει τη συνδρομή των προϋποθέσεων του Συντάγματος. Βλέπουμε ότι και για τις Πράξεις Νομοθετικού Περιεχομένου, όπως και για τα interna corporis, έχουν αρχίσει και δημιουργούνται ισχυρές μειοψηφίες. Επίσης, στην υπόθεση του πρώτου Μνημονίου εξετάστηκε και το αν χρειαζόταν αυξημένη πλειοψηφία, θέμα που παλιά δεν ελεγχόταν. Συμπερασματικά, ίσως υπάρξει κάποια στιγμή αλλαγή της νομολογίας.

 

15) Ήσαστε Πρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας τον Ιούνιο του 2013, όταν εξαγγέλθηκε το κλείσιμο της Ελληνικής Ραδιοφωνίας Τηλεόρασης. Θα μπορούσε θεωρητικά να μην υπάρχει δημόσιος φορέας ραδιοτηλεόρασης;

Κατά τη γνώμη μου, όχι. Αυτό ήταν και η ουσία της απόφασης της Επιτροπής Προσωρινής Διαταγής αρχικά και της απόφασης της Επιτροπής Αναστολών στη συνέχεια, δηλαδή, ότι πρέπει να υπάρχει δημόσια τηλεόραση. Βέβαια υπήρχε πάγια νομολογία, κατά την οποία δε δίνεται αναστολή σε περίπτωση κατάργησης μιας δημόσιας επιχείρησης ή ενός Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου. Επομένως, ή θα ακολουθούσαμε την πάγια νομολογία και δε θα δίναμε αναστολή ή θα ανατρέπαμε αυτή τη νομολογία. Ωστόσο, η Επιτροπή Αναστολών δεν είναι και Ολομέλεια αυξημένης ισχύος για να ανατρέψει πάγια ομολογία. Επομένως, ακολουθήσαμε μια τρίτη λύση, δηλαδή, ότι δεν αναστέλλεται η κατάργηση του Νομικού Προσώπου, αλλά υποχρεώνεται η διοίκηση να βρει έναν τρόπο να συνεχιστεί η λειτουργία της δημόσιας τηλεόρασης. Καθυστέρησε, βέβαια, να εφαρμοστεί αυτή η απόφαση της Επιτροπής Αναστολών αλλά τελικά εφαρμόστηκε, γιατί δημιουργήθηκε η Νέα Ραδιοφωνία Ίντερνετ Τηλεόραση και στη συνέχεια η Ολομέλεια είπε ότι δεν υπήρχε θέμα με την κατάργηση της Ελληνικής Ραδιοφωνίας Τηλεόρασης.

 

16) Μετά το θέμα με τη δημόσια τηλεόραση το 2013, πέρυσι δημιουργήθηκε το θέμα με τα ιδιωτικά κανάλια και το Νόμο του κ. Παππά, που εκρίθη αντισυνταγματικός ως προς την αρμοδιότητα για τη χορήγηση αδειών. Συμφωνείτε με την απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας; Θεωρείτε ότι και ο περιορισμός των καναλιών σε τέσσερα ήταν προβληματικός;

 

Με τον περιορισμό καθ’ εαυτόν δε νομίζω ότι υπάρχει πρόβλημα. Το θέμα είναι πώς θα αιτιολογηθεί ένας περιορισμός. Αν υπήρχε γνωμοδότηση ενός τεχνικού οργάνου, όπως είναι το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης, που κατέληγε σε έναν αριθμό με κάποια νόμιμα κριτήρια, θα ήταν εντάξει. Εάν πάλι κατέληγε στον αριθμό αυτό με κάποια κριτήρια που δε θα είχαν σχέση με τις τεχνικές δυνατότητες του φάσματος, αλλά είχαν τεθεί κάποια κριτήρια όπως η βιωσιμότητα των καναλιών, αυτό δε θα ήταν νόμιμο.

Ως προς το θέμα της αρμοδιότητας για την αδειοδότηση, από τη διάταξη του άρθρου 15 του Συντάγματος και οι δύο απόψεις μπορούν να υποστηριχθούν, γιατί το Σύνταγμα αναφέρεται σε κυρώσεις και έλεγχο, όχι σε αδειοδότηση. Το ζήτημα, όμως, είναι ότι είχαν υπάρξει πρόσφατα πριν το διαγωνισμό δύο αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας που μεταξύ των δύο, κατ’ εμέ, υποστηρίξιμων απόψεων είχαν επιλέξει τη μία. Δεν ξέρω, λοιπόν, πώς το Υπουργείο φαντάστηκε ότι μέσα σε λίγους μήνες θα άλλαζε η νομολογία του Δικαστηρίου για ένα τέτοιο θέμα. Επομένως, η απόφαση ήταν αναμενόμενη, τουλάχιστον, εκ μέρους της πλειοψηφίας των δικαστών, γιατί υπήρχαν και ισχυρές μειοψηφίες.

 

17) Ένα διαχρονικό πρόβλημα της ελληνικής δικαιοσύνης είναι η καθυστέρηση στην απονομή της. Έχετε να κάνετε κάποιες προτάσεις περί αυτού;

Εγώ θεωρώ ότι ο μόνος αποτελεσματικός τρόπος για να γίνει πιο γρήγορη η απονομή της δικαιοσύνης είναι να περιοριστούν οι δυνατότητες ενδίκων βοηθημάτων και μέσων. Αυτό μπορεί να γίνει είτε με ρητές απαγορεύσεις είτε με την αύξηση των παραβόλων και της δικαστικής δαπάνης για τον ηττηθέντα διάδικο. Ως προς την πρώτη περίπτωση, στην ουσία έχει καταργηθεί η έφεση και η αίτηση αναίρεσης στο Συμβούλιο της Επικρατείας, αφού ο Νόμος 3900/2010 για την πιλοτική δίκη προέβλεψε ότι για την άσκηση αυτών των ενδίκων μέσων πρέπει είτε η προσβαλλόμενη απόφαση να είναι αντίθετη προς τη νομολογία είτε να πραγματεύεται θέμα που να μην έχει αντιμετωπιστεί από τη νομολογία. Αυτό είναι ένα ακραίο μέσο για μένα. Ως προς το δεύτερο τρόπο, υπάρχει και ένα όριο στο Σύνταγμα, γιατί από ένα σημείο και μετά καταργείται η δικαστική προστασία. Η καλύτερη λύση, κατά την άποψή μου, είναι να πειστούν οι διάδικοι να μην πηγαίνουν τόσο γρήγορα στα δικαστήρια και για να συμβεί αυτό πρέπει να βοηθήσουν και οι δικηγόροι. Ευθύνη έχει και το Δημόσιο που συχνά ασκεί ένδικα βοηθήματα για θέματα για τα οποία υπάρχει νομολογία που καθιστά απίθανη την ευδοκίμησή τους. Φυσικά, πρέπει να ενισχυθεί και ο θεσμός της διαμεσολάβησης. Δεν ξέρω, γιατί δεν προτιμά κάποιος να επιλυθεί η διαφορά του συμβιβαστικά και συναινετικά. Ίσως είναι και θέμα νοοτροπίας.

18) Τι θα συμβουλεύατε τους νέους δικαστές;

Μια συμβουλή που θα έδινα είναι να μην καταλήγουν στο δια ταύτα αυτοματοποιημένα, δηλαδή, να μην εφαρμόζουν τυφλά έναν κανόνα δικαίου που θα οδηγήσει σε ένα αποτέλεσμα το οποίο θα το εκλάβουν ως δεδομένο. Πρέπει να ελέγχουν και το αποτέλεσμα της μείζονος σκέψης τους. Αν το αποτέλεσμα αυτό είναι παράλογο ή εμφανώς άδικο, κάπου έχει γίνει λάθος στην ερμηνεία της μείζονος σκέψης. Η ερμηνεία πρέπει να γίνεται ενόψει των πραγματικών δεδομένων της συγκεκριμένης περίπτωσης και όχι να ακολουθείται τυφλά η νομολογία η οποία μπορεί να έχει δημιουργηθεί υπό άλλες πραγματικές συνθήκες και εν προκειμένω να οδηγεί σε μη δίκαιο αποτέλεσμα. Επίσης, δεν πρέπει να έχουν την αίσθηση ότι είναι υπάλληλοι ή υφιστάμενοι του Προέδρου του Δικαστηρίου. Είναι αυτοτελείς προσωπικότητες και θα σχηματίζουν τη δικανική τους κρίση με τα δικά τους πιστεύω. Τέλος, δεν πρέπει να επηρεάζονται από την κοινή γνώμη και να διατυπώνουν δημοφιλείς απόψεις για να είναι αγαπητοί.

 

οηο

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s