Bitcoin: Επενδυση η φουσκα;

Από την : Ελένη Μετάνοια

Την τελευταία δεκαετία ακούμε συχνά για τη δημιουργία ενός νέου ψηφιακού τοπίου στην παγκόσμια οικονομία που οφείλεται στην κυκλοφορία των λεγόμενων ψηφιακών νομισμάτων από τα οποία το πιο διαδεδομένο στην αγορά είναι το Bitcoin. Τα κρυπτονομίσματα έφεραν επανάσταση στο χρηματοπιστωτικό και επενδυτικό τομέα, καθώς πέτυχαν να καταστήσουν πιο ασφαλείς, γρήγορες, ελεύθερες και ευέλικτες τις καθημερινές συναλλαγές. Σήμερα ο χρυσός, το άλλοτε παραδοσιακό μέσο αποθήκευσης αξίας, χάνει την αίγλη του παραχωρώντας τη θέση του στα εικονικά νομίσματα.

Τι είναι, λοιπόν, τα ψηφιακά νομίσματα και δη το ξακουστό Bitcoin; Αξίζει να επενδύσουμε σε μια τέτοια μορφή νομίσματος; Αρκετοί από εμάς δεν έχουμε ξεκάθαρη γνώση για τα χαρακτηριστικά, πλεονεκτήματα, μειονεκτήματα και τη νομική του υπόσταση. Aυτά τα ερωτήματα θα απαντηθούν παρακάτω.

Το Bitcoin εμφανίστηκε το 2009 και συνιστά το πρώτο αποκεντρωμένο κρυπτονόμισμα, με την έννοια ότι δεν εξαρτάται και δεν ελέγχεται από καμία τράπεζα ή κυβέρνηση. Το γεγονός αυτό βοηθεί να γίνονται οι συναλλαγές άμεσα και αποκλειστικά από τους χρήστες (σύστημα peer to peer). Πρόκειται για ένα λογισμικό ανοιχτού κώδικα που δεν έχει τη φυσική μορφή των κερμάτων και των χαρτονομισμάτων, αλλά φέρει τα βασικά χαρακτηριστικά του χρήματος, δηλαδή τη φορητότητα, ανταλλαξιμότητα, διαιρετότητα και αναγνωρισιμότητα. Η παραγωγή, αποθήκευση και διακίνησή του πραγματοποιούνται ηλεκτρονικά, ενώ οι συναλλαγές με αυτό γίνονται μέσω ενός ηλεκτρονικού πορτοφολιού (Βitcoin wallet). Τα νέα Bitcoins παράγονται με σταθερό ποσοστό από μια αποκεντρωμένη και ανταγωνιστική πλατφόρμα που ονομάζεται «εξόρυξη» (mining). Οι διαχειριστές αυτής της πλατφόρμας επεξεργάζονται και επιβεβαιώνουν τις συναλλαγές και ασφαλίζουν το δίκτυο χρησιμοποιώντας εξειδικευμένο λογισμικό˙ σε αντάλλαγμα των υπηρεσιών τους συλλέγουν νέα Bitcoins. Στη συνέχεια, όλες οι επεξεργασμένες συναλλαγές καταγράφονται στο Block Chain. Ο απαιτούμενος χρόνος για την πραγματοποίηση μιας πληρωμής με Bitcoin είναι περίπου 10 λεπτά, καθώς το ποσό από Bitcoins πρέπει να μεταφερθεί στο λογαριασμό του δικαιούχου, έπειτα η συναλλαγή να επικυρωθεί από άλλους στο δίκτυο και τελικά να καταγραφεί στο Block Chain.

Ο δημιουργός του Bitcoin παραμένει ανώνυμος, χρησιμοποιώντας το ψευδώνυμο Satoshi Nakamoto, ενώ μυστήριο επικρατεί για το αν είναι ένα άτομο ή ομάδα. Σημαντικό είναι το γεγονός ότι όλο και περισσότερα online καταστήματα, όπως το eBay, πάροχοι υπηρεσιών, έμποροι ακόμα και Πανεπιστήμια προτίθενται ή έχουν ήδη υιοθετήσει τη συναλλαγή με Bitcoins.

Ωστόσο, πολλοί αμφιβάλλουν αν τα εικονικά νομίσματα είναι ασφαλή. Και η απάντηση είναι κατά μεγάλο ποσοστό καταφατική. Ειδικότερα, όλες οι συναλλαγές με Bitcoins καταγράφονται ανώνυμα στο Block Chain χωρίς να απαιτούνται ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα των χρηστών. Έτσι, εξασφαλίζεται ανωνυμία και διαφάνεια στη συναλλαγή. Εξάλλου, κάθε Bitcoin wallet έχει μία και μοναδική διεύθυνση που αντιστοιχεί σε έναν και μοναδικό χρήστη, ενώ πλαστογραφία των Bitcoins είναι πρακτικά αδύνατη. Ένα σημαντικό πλεονέκτημα της χρήσης κρυπτονομισμάτων είναι το χαμηλό κόστος της συναλλαγής, αφού επιβαρύνονται με πολύ χαμηλές προμήθειες και επιπλέον δεν απαιτείται η δαπανηρή διαμεσολάβηση τραπεζών ή άλλων ελεγκτικών δικτύων. Τέλος, ο πεπερασμένος αριθμός Bitcoins που μπορούν να δημιουργηθούν, συνολικά 21 εκατομμύρια μέχρι το 2140, περιορίζει σημαντικά τον πληθωριστικό κίνδυνο .

Βέβαια, δε θα μπορούσαμε να αγνοήσουμε και ορισμένους σοβαρούς κινδύνους που συνδέονται με τη χρήση των Bitcoins. Πιο αναλυτικά, τα κρυπτονομίσματα έχουν συχνά συνδεθεί με παράνομες δραστηριότητες, όπως το ξέπλυμα μαύρου χρήματος με χαρακτηριστικό παράδειγμα την υπόθεση του «Mr Bitcoin» και το παράνομο εμπόριο. Ακόμα, ελλοχεύει ο κίνδυνος μεγάλο μέρος των αλγορίθμων κρυπτογράφησης του δικτύου να ελέγχεται από κακόβουλους χρήστες, γεγονός που, σε συνδυασμό με την ανυπαρξία σαφούς νομικού πλαισίου για τα κρυπτονομίσματα, προκαλεί εύλογη ανασφάλεια.

Ακόμα ένα ερώτημα που ανακύπτει είναι αν έχουν τα εικονικά νομίσματα νομική φύση. Κατά την κρατούσα άποψη, τα κρυπτονομίσματα δε θεωρούνται χρήματα ή νομίσματα αλλά ουσιαστικά είναι ένα μέσο πληρωμής που συμφωνείται συμβατικά μεταξύ των συναλασσόμενων μερών και αποτελεί μέσο εξόφλησης μόνο για τις επιχειρήσεις που τα δέχονται. Παράλληλα, τα εικονικά νομίσματα δε συνιστούν ούτε ηλεκτρονικό χρήμα, όπως ορίζεται και στην Οδηγία 2009/110/ΕΚ. Στην ελληνική έννομη τάξη το Βitcoin θα πρέπει να χαρακτηρισθεί ως χρήμα εν ευρεία έννοια. Έτσι, όλες οι συναλλαγές σε Βitcoin θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως χρηματικές.

Καταλήγοντας, αξίζει να αναφερθεί ότι στις 30 Ιουνίου 2009 η τιμή του Bitcoin ήταν 0,0001 $. Ένας επενδυτής τότε που θα ήθελε να χρησιμοποιήσει 100 $ θα έπαιρνε 1.000.000 Bitcoins. Μετά από 6,5 έτη, στις 30 Ιανουαρίου 2017, η τιμή του Bitcoin είχε διαμορφωθεί στα 969,17 $, ενώ στις 30 Νοεμβρίου 2017 η αξία ενός Bitcoin είχε εκτιναχθεί πάνω από 11.000 $. Μήπως τελικά το Bitcoin και εν γένει τα ψηφιακά νομίσματα μπορούν να χαράξουν ένα νέο δρόμο στη σύγχρονη ψηφιακή εποχή ή θα είναι μια φούσκα που ανά πάσα στιγμή μπορεί να σκάσει; Το μέλλον θα δείξει…

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s