ΧΡΕΙΑΖΟΜΑΣΤΕ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ Η ΜΠΟΡΟΥΜΕ ΚΑΙ ΜΟΝΟΙ ΜΑΣ;

Της Μαρίας Μποσμπόνη

Στις 17 Απριλίου 2018  ο Γάλλος Πρόεδρος, Emmanuel Macron, μίλησε για πρώτη φορά, μετά την εκλογή του πέρυσι το Μάιο, από το βήμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο Στρασβούργο, παρουσιάζοντας με σαφή τρόπο το ευρωπαϊκό του όραμα και την επιθυμία του να ανακτήσει η Ευρώπη τη θέση που της αρμόζει στο σύγχρονο κόσμο. Η παρθενική του εμφάνιση στο Ευρωκοινοβούλιο απέσπασε τα θετικά σχόλια του Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, JeanClaude Juncker, ο οποίος έσπευσε με ενθουσιασμό να δηλώσει: «Η αληθινή Γαλλία επέστρεψε. Η ιστορία του ευρωπαϊκού μέλλοντος γράφεται σήμερα!».   

Και το ερώτημα που τίθεται είναι το εξής: Υπάρχει ευρωπαϊκό μέλλον; Θα μπορέσει ο κ. Macron «να μη γίνει μέρος μίας γενιάς υπνοβατών, αλλά μέρος μίας γενιάς που έχει τη βούληση να υπερασπισθεί τη δημοκρατία της με σθένος»; Θα αντισταθεί στα αυταρχικά και αντιευρωπαϊκά καθεστώτα; Γιατί ναι μεν ο Γάλλος Πρόεδρος είναι έτοιμος να προχωρήσει στην ευρωπαϊκή αναδιάρθρωση, αλλά αναγκαία είναι και η στήριξη των υπόλοιπων κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Πέρυσι, η επικράτηση του Emmanuel Macron έναντι της Marine Le Pen, επικεφαλής του ευρωσκεπτικιστικού κόμματος «Εθνικό Μέτωπο», έστειλε ελπιδοφόρα μηνύματα στην Ευρώπη, η οποία ήδη βρισκόταν ενώπιον της απόφασης αποχώρησης ενός από τα παλαιότερα μέλη της, της Μεγάλης Βρετανίας, η οποία λήφθηκε ύστερα από τη διενέργεια σχετικού δημοψηφίσματος στις 23 Ιουνίου 2016 και ήρθε να διαταράξει τις ισορροπίες τόσο ανάμεσα στη Μεγάλη Βρετανία και στην Ευρωπαϊκή Ένωση όσο και ανάμεσα στη Μεγάλη Βρετανία και στο κάθε κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ξεχωριστά. Την αισιοδοξία που έφερε η νίκη του Γάλλου Προέδρου διαδέχθηκαν οι νίκες των λαϊκιστών και εθνικιστών σε Αυστρία (Sebastian Kurz), Τσεχία (Miloš Zeman) και Ουγγαρία (Viktor Orbán), ο οποίες κλόνισαν το σχέδιο της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και έθεσαν εμπόδια σε αυτό, χωρίς, ωστόσο, να επηρεάσουν τον κ. Macron, ο οποίος μένει πιστός στο ευρωπαϊκό του σχέδιο και αναζητεί στήριξη στο πρόσωπο της Γερμανίδας Καγκελαρίου, Angela Merkel, η οποία εξέφρασε την πρόθεσή της να συνεργαστεί με τη Γαλλία με σκοπό την εξεύρεση των καταλληλότερων μέσων σε θέματα της Ευρωζώνης, της μεταναστευτικής πολιτικής και της ευρωπαϊκής κυριαρχίας στο σύγχρονο κόσμο.

Αυτή είναι λίγο πολύ η κατάσταση που επικρατεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Όσον αφορά στα του οίκου μας, ο Πρόεδρος της Βουλής, κ. Νίκος Βούτσης, στη Διάσκεψη Προέδρων των Κοινοβουλίων των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη Μπρατισλάβα αναφέρθηκε στο φαινόμενο του ευρωσκεπτικισμού και στη διάρρηξη της εμπιστοσύνης των Ελλήνων πολιτών προς την πολιτική και τους πολιτικούς, όπως και προς τους ευρωπαϊκούς θεσμούς, η οποία χρονολογείται «από τότε που η οικονομική κρίση άρχισε να έχει άμεσο αντίκτυπο στην κοινωνική ζωή των Ελλήνων, με κύρια γνωρίσματα την απώλεια θέσεων εργασίας και τη συρρίκνωση των εισοδημάτων, που οδήγησαν ένα μεγάλο τμήμα του πληθυσμού -περίπου το 30%- σε επίπεδα διαβίωσης κάτω του ορίου της φτώχειας». Η δυσπιστία των Ελλήνων απέναντι στην ευρωπαϊκή οικογένεια παραμένει σταθερή και ενισχύεται από τη δήθεν αντιευρωπαϊκή πολιτική της κυβέρνησης, η οποία ναι μεν καταδικάζει και επικρίνει του Ευρωπαίους, δε διστάζει, όμως, να δεχθεί τη χρηματοδότησή τους χωρίς την οποία η ίδια η ύπαρξη της χώρας θα απειλούνταν.

Μένει, επομένως, να κάνουμε μία πραγματική ενδοσκόπηση και με εντιμότητα και ειλικρίνεια να κοιτάξουμε την Ελλάδα στα μάτια και να αναλογιστούμε μήπως φταίμε κι εμείς για την τωρινή κατάσταση της χώρας. Το να επιρρίπτουμε ευθύνες σε τρίτους είναι εύκολη και πάγια ελληνική τακτική, μας βγάζει από πολλά αδιέξοδα και μάς επιτρέπει να κοιμόμαστε ήσυχοι. Ωστόσο, μας οδηγεί και σε επικίνδυνες ψευδαισθήσεις που μας αποπροσανατολίζουν από τον αρχικό μας στόχο. Η Ευρωπαϊκή Ένωση δημιουργήθηκε με σκοπό να αποτελέσει μία συνεκτική δύναμη, ικανή να εξυπηρετήσει οικονομικά και πολιτικά συμφέροντα και να αξιοποιήσει δημιουργικά την πολλαπλότητα και πολυπλοκότητά της. Δε δημιουργήθηκε για να μετατραπεί σε χώρο αντιπαραθέσεων, επίδειξης δύναμης και παράλογης αλαζονείας μεταξύ των κρατών-μελών της, όπως λανθασμένα είχε αντιληφθεί η κυβέρνηση το διάστημα μεταξύ του Ιανουαρίου και του Ιουνίου 2015, διάστημα που όχι μόνο είχε αρνητικές επιπτώσεις στην οικονομία της Ελλάδας, όπως όλοι συνομολογούν, αλλά δημιούργησε και σοβαρά ερωτηματικά ως προς την εμπιστοσύνη που η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να επιδείξει προς τη χώρα μας.

Μήπως, λοιπόν, δε φταίνε οι θεσμοί αλλά εμείς οι ίδιοι και οι σπασμωδικές μας κινήσεις; Μήπως είναι καιρός να αντιληφθούμε ότι η Ελλάδα έχει περισσότερο ανάγκη την Ευρώπη παρά η Ευρώπη την Ελλάδα και να θέσουμε σε εφαρμογή το όραμα Macron;

Οι οποιεσδήποτε προσπάθειες αποδόμησης του ευρωπαϊκού ιδεώδους από την κάθε είδους εξουσία παραμένουν ατελέσφορες. Αυτό, άλλωστε, άφησε να φανεί και το δημοψήφισμα του Ιουλίου 2015, το οποίο στα μάτια πολλών έθετε ένα και μόνο ερώτημα: «Επιθυμείτε την παραμονή της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση;». Και παρά την επικράτηση των αρνητικών απαντήσεων, η κυβέρνηση δίστασε να διακόψει αυτή την υπερβολική, όπως την χαρακτηρίζει, εξάρτηση από τους «κακούς» Ευρωπαίους, διότι συνειδητοποίησε ότι η αποχώρηση της χώρας από την ευρωπαϊκή ομήγυρη θα την άφηνε μόνη απέναντι σε μία ενωμένη Ευρώπη η οποία θα ήταν ο σίγουρος νικητής αυτής της αμφίρροπης μάχης. Πραγματική στροφή προς μία ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία ή απλό τέχνασμα παραμονής στην εξουσία; Αυτό μένει να φανεί.

Όπως είπε και ο Κωστής Παλαμάς: «Ο Ελληνισμός χωρίς Ευρωπαϊσμό είναι κάτι μισό και άπλερο». Το ζητούμενο είναι η δημιουργία μίας κοινής ευρωπαϊκής ταυτότητας, η οποία θα έχει ως βάση τις κοινές πολιτιστικές ρίζες και τις πανανθρώπινες αξίες της δικαιοσύνης, της δημοκρατίας και της αξιοπρέπειας και η οποία θα θέσει στο περιθώριο πολιτικές μικρότητες και σκοπιμότητες που υποσκάπτουν το ευρωπαϊκό κεκτημένο και κλονίζουν αυτό το οικοδόμημα που με τόσο κόπο έχει κτιστεί. Και ταυτόχρονα με την ευρωπαϊκή ταυτότητα θα ενισχυθεί και η εθνική του κάθε κράτους-μέλους το οποίο θα επαναπροσδιορίσει τη στάση του και τη συμμετοχή του στη νέα Ευρώπη.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s